اختلال یادگیری به معنی ضعف هوشی نیست کودکان دارای این اختلال از نظر هوش کلی طبیعی یا حتی بالاتر از حد متوسط هستند، مسئله در بخشی از پردازش مغز اتفاق میافتد؛ جایی که خواندن، نوشتن، درک ریاضی یا توجه متمرکز نیاز به هماهنگی سیستمهای عصبی دارد و اما تنبلی بیشتر به عادت رفتاری مربوط است
کودکی که مورد حمایت کافی قرار میگیرد، توان یادگیری دارد، اما به دلیل نبود ساختار یا تربیت مناسب انگیزه لازم را برای درس خواندن ندارد، تنبل تلقی میشود.
تفاوت این دو، در نیت کودک نیست؛ در توانایی پردازش اطلاعات است این دو مفهوم برای سالها چالش بزرگ خانوادهها بوده؛ چون ظاهر رفتار شبیه هم است، اما ریشه آن کاملاً متفاوت هستند.
در ادامه به بررسی بیشتر تفاوت این دو می پردازیم. پس با ما همراه باشید.
اختلالات یادگیری که بهعنوان ناتوانیهای یادگیری شناخته شده است، مجموعهای از شرایط عصبی هست که بر توانایی فرد در کسب، پردازش، تفسیر، ذخیره یا تولید اطلاعات بهصورت معمولی تاثیر میگذارند.
به طورکلی دانشآموزانی که با اختلال یادگیری مواجه هستند متفاوت تر از دیگران میشنوند، میبینند و درک میکنند این اختلالات میتوانند در مهارتهای مختلف یادگیری مانند خواندن، نوشتن، ریاضیات و ارتباطات ایجاد مشکل کنند و باعث بروز چالشهایی برای دانشآموزان در مدرسه و خانه شوند.

1.کودک دارای اختلال حتی با تلاش هایش نتیجه مطلوب نمیگیرد؛ کودک تنبل تلاش نمیکند.
۲. کودک دارای اختلال در یک حوزه خاص مانند خواندن یا نوشتن ضعف دارد، اما کودک تنبل در همه درسها بیانگیزه است.
۳. کودک دارای اختلال بدون کمک تخصصی بهبود نمییابد، اما کودک تنبل با برنامهریزی و نظم اصلاح میشود.

در ادامه بخوانید : تفاوت بیوفیدبک و نوروفیدبک: کدام روش برای شما مناسب است؟
انواع اختلال یادگیری بر اساس توانایی ها و مهارت کودکان دسته بندی می شوند. انواع اختلالات یادگیری به دسته های زیر طبقه بندی می شوند:
1.اختلال یادگیری خواندن
2.اختلال یادگیری نوشتن
3.اختلال یادگیری ریاضی
4.اختلال یادگیری حرکتی
5.اختلال یادگیری در زبان
6.اختلال یادگیری شنوایی
7.اختلال یادگیری بینایی
برخی از این نشانهها شامل موارد زیر می باشند :
– کندخوانی یا مکثهای زیاد
– جابهجایی حروف مشابه
– متنگریزی یا فرار از تکالیف نوشتاری
– افت نمرات بدون دلیل مشخص
– دشواری در فهم مسائل ریاضی
– ناتوانی در سازماندهی تکالیف
– مشکل در دنبال کردن دستورالعمل
برای درمان و کاهش مشکلات اختلالات یادگیری، روشهای درمانی و آموزشهای خاصی وجود دارد یکی از روشهای نوین، درمان اختلال یادگیری با نوروفیدبک است که در سالهای اخیر اثرات قابلتوجهی در بهبود تمرکز و سرعت پردازش نشان داده این روش بهصورت غیرتهاجمی فعالیت مغز را تنظیم میکند و در برخی کودکان به افزایش توانایی یادگیری کمک میکند.
از طرفی دیگر خانوادههایی که تمایلی به مصرف دارو ندارند، میتوانند از برنامههای درمان اختلال یادگیری بدون دارو استفاده کنند؛ برنامههایی که شامل تمرینهای ساختاریافته و مبتنی بر مغز هستند و برای کودکان بسیاری مؤثر بودهاند.
گاهی کودک در انجام تکالیف بیحوصله است، گاهی تمرکز کافی ندارد و گاهی هم درگیر هیجانات محیطی میشود این رفتارها بهتنهایی دلیل قطعی برای اختلال نیستند، اما اگر بهصورت یک الگوی تکرارشونده ظاهر شوند، والدین باید با دقت بیشتری به عملکرد کودک نگاه کنند.
کودکانی که علائم اختلال یادگیری را نشان میدهند اغلب با الگوهای مشخصی مواجهاند؛مانند جا انداختن کلمات در خواندن، اشتباه نوشتن حروف مشابه، خستگی سریع هنگام نوشتن این علائم معمولاً از سالهای ابتدایی تحصیل خود ظاهر می شود و اگر در همان دوره اولیه تشخیص داده نشود، در سالهای بالاتر به افت تحصیلی کودک و کاهش اعتمادبهنفس منجر میشوند.
این مشکلات با تنبیه و یا فشار درست نمی شود چرا که ریشه آنها در شیوه پردازش اطلاعات قرار دارد، نه در اراده یا انگیزه کودک برای درمان اختلال یادگیری کودک باید به دنبال برنامه های سازمان یافته و تمرین های مفید و ترکیبی از ارزیابی های دقیق جایگزین تنبیه ، سرزنش در اصلاح این مسیر برای درمان شود.

و همچنین بینید : اختلال هماهنگی رشدی ( دیسپراکسی ) در کودکان
نشانه هایی که می توان به تشخیص ارزیابی دقیق کودکان با اختلال یادگیری پرداخت عبارتند از :
– مقاومت شدید در شروع تکلیف
– تفاوت زیاد بین توانایی شفاهی و کتبی
– افت تحصیلی مداوم
– بهانهگیری طولانی هنگام درس
– خستگی غیرعادی هنگام نوشتن
– اشکالات مداوم در روخوانی
– فاصله زیاد بین توانایی هوشی و عملکرد درسی
وقتی والدین گمان می کنند مشکل کودک ناشی از تنبلی است، معمولاً به سمت تنبیه، مقایسه یا فشار بیشتر میروند این رفتارها نه تنها اثربخش نیست، بلکه باعث افزایش مقاومت کودک و کاهش کیفیت رابطه میشود.
کودکانی که طی سالها بهخاطر ضعف در تکالیف سرزنش میشوند، معمولاً اعتماد به نفس تحصیلی خود را از دست میدهند و در دوره نوجوانی از درس فاصله میگیرند. پیشرفت کودک زمانی اتفاق میافتد که والدین مسئله را از زاویه علمی، نه رفتاری، نگاه کنند.
سخن آخر
در این مقاله آموختیم که بین اختلال یادگیری و تنبلی چه تفاوت هایی وجود دارد. تنبلی نشان از نخواستن کودک و تلاش نکردن و میل و اشتیاق به تحصیل یا انجام کاری است اما کودکی که اختلال یادگیری دارد طبق تلاش ها و علایقی که دارد باز هم نمی تواند نتیجه مطلوبی داشته باشد درنتیجه دچار ضعف و ناامیدی و کمبود اعتماد به نفس در خود می شود.