کاردرمانی جسمی یکی از بخش های تخصصی در حوزه توانبخشی و درمان است که به بهبود عملکرد حرکتی و تواناییهای جسمی کودکان و بزرگسالان کمک میکند. این نوع درمان به کودکانی که اختلالات جسمی دارند، کمک میکند تا مهارتهای حرکتی خود را تقویت کرده و به استقلال بیشتری در انجام فعالیتهای روزانه دست یابند.
کاردرمانی جسمی همچنین در زمینه کودکانی که در مهارت های هماهنگی حرکتی و تعادل دچار مشکل هستند مورد استفاده قرار می گیرد و با ارائه تمرینات تقویتی، تحریک سیستم وستیبولار و افزایش هماهنگی حرکتی به بهبود مهارت های خودیاری و مراقبت از خود، توانایی های استفاده از ابزار در کودکان کمک می نماید.
مشکلاتی نظیر تاخیر تکاملی و دیر راه رفتن، فلج مغزی، مشکلات تعادلی، کودکان کلامزی، مشکلات هماهنگی حرکتی در اوتیسم و کودکان بیش فعال از جمله مواردیست که نیازمند خدمات کاردرمانی جسمی می باشند.
کلینیک توانبخشی تهران دکتر صابر یکی از مجهزترین کلینیک های تهران در زمینه کاردرمانی جسمی و ذهنی کودکان است که در غرب و شرق تهران فعالیت دارد . در ابتدا کودک توسط دکتر صابر معاینه شده و با استفاده از تست های تخصصی تمامی مشکلات کودک شناسایی شده و روند درمان و نیازهای درمانی کودک برای والدین توضیح داده می شود و جلسات درمانی هماهنگ می گردد.
در بخش کاردرمانی جسمی کودکان علاوه بر تقویت و بهبود مهارت های جسمی و حرکتی کودکان با اختلالات جسمی نظیر فلج مغزی یا تاخیر حرکتی به تقویت مهارت های تعادلی، هماهنگی حرکتی در اندام های کودک و تقویت استقلال فردی در انجام مهارت های روزمره در کودکان با نیازهای خاص نیز پرداخته می شود. همچنین اصلاح اختلالات ارتوپدیک کودکان مانند انحراف ستون فقرات، پا پرانتزی و صافی کف پا از مواردیست که با تمرینات کاردرمانی جسمی بهبود می یابد. برای کسب اطلاعات بیشتر با شماره ۰۹۱۹۹۱۹۵۸۳۶ تماس بگیرید
چه کودکانی به کاردرمانی جسمی نیاز دارند؟
اصولا کاردرمانی جسمی برای کودکانی که با مشکلات حرکتی یا اختلالات جسمی مواجه هستند انجام می شود که ممکن است بخاطر عوامل مختلفی مثل صدمات ناشی از تصادف و اختلالات مادرزادی و اختلالات نورولوژیکی ایجاد شده باشد.همچنین کاردرمانی جسمی برای هر نوع عدم توانایی حرکتی و تاخیر در رشد حرکتی کودکان موثراست و می تواند به تقویت مهارت های حرکتی کودکان کمک کند.
درمان در کلینیک دکتر صابر تنها یک جلسه کاردرمانی یا گفتاردرمانی ساده نیست؛ اینجا تیمی از متخصصان بهصورت هماهنگ روی مشکل کودک شما کار میکنند تا بهترین نتیجه در کوتاهترین زمان به دست بیاید.
کودکانی که کاردرمانی جسمی برای آنها توصیه می شود شامل:
کودکان با فلچ مغزی: شامل کودکانی می شود که زمان تولد یا پس از آن در حرکت و کنترل کردن عضلات خود مشکل دارند.
کودکان با اختلالات اسکلتی-عضلانی:شامل کودکانی می شود که ممکن است دچار ضعف عضلات و انحراف های اسکلتی مثل کایفوز و اسکولیوز ...باشند.
کودکان با اختلالات حرکتی:شامل کودکانی می شود که در انجام حرکات روز مره مثل پریدن و راه رفتن مشکل دارند .
کودکان با اختلال عصبی
کودکان با اختلالات تعادل
کودکان با اختلال مشکلات مخچه ای
پایین بودن سطح کلی عملکرد با مهارت های حرکتی و ادراک بصری
کودکان ناتوان در سازماندهی آرامش خود و کودکان بیش فعال
کاردرمانی جسمی هم مثل کاردرمانی ذهنی به دنبال بهبود شرایط فرد و رساندن او به حداکثر استقلال است. تکنیک های درمانی مختلفی در توان بخشی کودکان به کار گرفته می شود که تمرینات حرکتی پرکاربرد ترین آنها است. این تمرینات با هدف تقویت قدرت عضلانی و توسعه سیستم اسکلتی و استخوانی انجام می شود.به طور کلی تکنیک های درمان در کاردرمانی جسمی با توجه به نیاز کودک متفاوت است. به عنوان مهم ترین اهداف کاردرمانی می توانیم به موارد زیر اشاره کنیم :
تقویت قدرت عضلات و بهبود دامنه حرکات اکتیو کودک
تغییر الگوهای ناکارآمد و اصلاح دفورمیتی های اسکلتی
بهبود مهارت های حرکتی درشت
بهبود مهارت های حرکتی ظریف
بهبود مهارت های تعادلی و رفلکس های محافظتی
کاهش درد
بازآموزی حسی و افزایش هماهنگی حرکتی از دیگر اهداف کاردرمانی جسمی کودکان محسوب می شود.
کاهش علائم و نشانه های بیماری : این روش درمانی برای کمتر شدن علائم و نشانه های مشکلات روانی مثل اضطراب و افسردگی استفاده می شود.
ارتقا کیفیت زندگی: این روش درمانی باعث تقویت مهارت های روانی و عاطفی کودک زمان مقابله با چالش ها می شود.
نتیجه درمان با کاردرمانی جسمی بعد از چه مدتی نمایان می شود؟
عوامل مختلفی بر طول مدت درمان تاثیر می گذارد مثل میزان جدی بودن مشکلات کودک طوری که مشکلات جدی نسبت به آسیب های جزئی به زمان طولانی تری نیاز دارد. برنامه ای درمانی و تعداد جلسات درمان در هفته، مهارت درمانگر و همچنین سطح تلاش کودک برای درمان اهمیت زیادی دارد و هرچه بیشتر تلاش کند زمان بهبود سریع تر خواهد بود و به طور کلی مدت زمان درمان از کودکی تا کودک دیگر متفاوت است .
انواع تمرینات کاردرمانی جسمی شامل چه می شوند ؟
به نظر می رسد تمرینات کاردرمانی جسمی راحت است و در اکثر مواقع توسط فرد یا اعضای خانواده قابل انجام است اما تمامی تمرینات باید زیر نظر و تایید کاردرمانگر انجام شود و خودسرانه انجام نشود چون در صورت انجام غلط تمرینات امکان آسیب به مفاصل و عضلات می باشد.
تمرینات کاردرمانی جسمی
تمرینات تقویتی :
انجام حرکاتی با استفاده از وزنه ها، وسایل و دستگاهای ورزشی است که به تقویت عضلات کودک کمک می کند .
تمرینات انعطاف پذیری :
این تمرینات نیز شامل کشش ها و انعطافیابی ها می شود که باعث افزایش انعطاف پذیری عضلات ومفاصل کودک می شود.
تمرینات تعادل و کنترل حرکتی:
شامل انجام تمرینات تعادلی و استفاده از تخته تعادل و توپ های تعادلی می شود که باعث افزایش تعادل بدن کودک نیز می شود.
تمرینات اصلاحی:
شامل انجام تمرینات کششی و استفاده از اسپیلنت ها و کافو جهت اصلاح مشکلات ساختاری یا جلوگیری از ایجاد آن است.
تمرینات تنفسی و آرامشی و بازی های توسعه ای و تمرینات حرکتی و مهارتی می شود.
کاردرمانی جسمی و فیزیوتراپی دو حرفه مختلف هستند که شباهت زیادی نیز باهم دارند .همکاری این دو بخش برای درمان خیلی از بیماری ها لازم است . در ادامه به بررسی اساسی ترین تفاوت های آنها می پردازیم.
1.هدف درمان :هدف در کاردرمانی جسمی کمک به افراد جهت انجام فعالیت های روزمره است در حالی که هدف فیزیوتراپی بر روی کاهش درد بیشتراست.
2.روش درمان و تجهیزات درمانی : کاردرمانی جسمی تکنیک های درمانی را با فعالیت های هدفمند ترکیب می کند اما در فیزیوتراپی یکسری تمرینات از پیش تعیین شده را مورد استفاده قرار می دهند .همچنین در کاردرمانی جسمی از وسایل عادی مثل قاشق برای آموزش غذا خوردن استفاده می کنند و تلاش بر حرکت مستقل فرد است اما در فیزیوتراپی دستگاهای متنوعی برای تحریک عضلات وجود دارد و الگو های حرکتی آموزش داده نمی شود.
در کاردرمانی محل زندگی و محیط کاری فرد را نیز بررسی می کنند و حتی تغیراتی در آنها ایجاد می کنند. اما فیزیوتراپی در این مورد دخالتی ندارد.
در حیطه درمان مشکلات کودکان کاردرمانی نقش مهمتری را ایفا می کند و فیزیوتراپی نقش جانبی دارد. کاردرمانی جسمی با انجام فعالیت های بازی گونه تلاش می کند بیشترین همکاری را در انجام تمرینات در کودک ایجاد نماید و کودک را به ادامه تمرینات تشویق نماید.
عوارض کاردرمانی جسمی
کاردرمانی جسمی بسیار ایمن هست و اگر توسط متخصص انجام پذیرد عوارضی ندارد ، با این حال در برخی اوقات عوارض محدود گزارش شده اند مانند خستگی زیاد مخصوصا برای افرادی که عادت ندارند و همچنین ایجاد درد موقت که ناشی از سنگینی تمرینات می تواند باشد و در موارد محدود اگر توسط فرد نا آگاه انجام شود آسیب به عضلات یا مفاصل می تواند وارد شود. به همین علت توصیه ما در کلینیک توانبخشی تهران این است که در صورت وجود مشکلات جسمی در کودک خود برای بررسی و آغاز درمان های توانبخشی به مرکز توانبخشی کودکان مراجعه نمایید و از امکانات مرکز بهرمند شوید.
سخن نهایی
همانطور که اشاره کردیم کاردرمانی در سه حیطه جسمی و کاردرمانی ذهنی و روانی برای تمام افراد انجام می شود.کاردرمانی جسمی کودکان با هدف افزایش انجام فعالیت های روزانه مستقل کودکان صورت می گیرد و می تواند در بهره گیری از ارتزهای اصلاحی نتیجه بهتری را به همراه بیاورد.
اگر دوست دارید فرزندتان بهترین فرصت رشد و پیشرفت را تجربه کند، کلینیک دکتر صابر کنار شماست. دو شعبه فعال در شرق و غرب تهران، تیم متخصص و هزینههای مقرونبهصرفه باعث شده بیماران ما با آرامش بیشتری مسیر درمان را ادامه دهند. جلسه اول را با دکتر صابر شروع کنید تا دقیقترین برنامه درمانی برای کودک شما آماده شود.
سوالات متداول کاردرمانی جسمی در کودکان
کاردرمانی ذهنی می تواند از بدو تولد برای کودکان با اختلالات حرکتی آغاز شود و بسته به نوع اختلال متفاوت است.
بله امکان ارائه کاردرمانی جسمی برای کودکان و بزرگسالان در منزل نیز می باشد.
بسته به نوع اختلال بهبودی متفاوت است. اما کاردرمانی جسمی موجب بهبود قدرت عضلات، توانیی راه رفتن و حرکت اندام ها و هماهنگی حرکتی در کودکان می گردد.
کاردرمانی جسمی با تمرینات هدفمند، مهارتهای حرکتی درشت و ظریف کودک را بهبود میبخشد و به او کمک میکند فعالیتهای روزمره مانند راه رفتن، دویدن، نوشتن و استفاده از ابزار را با استقلال بیشتری انجام دهد.
کودکان مبتلا به فلج مغزی، اختلالات حرکتی، اختلالات عصبی، مشکلات تعادلی، اوتیسم، بیشفعالی (ADHD) یا تأخیر تکاملی، معمولاً از کاردرمانی جسمی بهرهمند میشوند.
مدت زمان مشاهده نتایج بستگی به شدت اختلال، همکاری کودک و خانواده و میزان تمرینات منظم دارد؛ معمولاً پس از چند هفته تا چند ماه پیشرفت قابل توجهی مشاهده میشود.
بله، مشارکت والدین با انجام تمرینات ساده و رعایت دستورالعمل کاردرمانگر، میتواند روند درمان را سریعتر و مؤثرتر کند و مهارتهای حرکتی و خودیاری کودک را تقویت نماید.
