خودزنی در کودکان نشانه‌ی اختلالات روانی جدی است. بسیاری از والدین وقتی متوجه می‌شوند که کودکشان به خودش آسیب می‌رساند، احساس سردرگمی، عصبانیت و درماندگی میکنند. می‌دانند که فرزندشان نیاز به کمک فوری دارد اما نمی‌دانند از کجا شروع کنند. خودزنی در کودکان زنگ خطری برای سلامت روان است؛
در این مقاله می خواهم دلایل خود زنی کودکان و راه های مقابله با آن را بیموزیم . پس با ما همراه باشید.
خودزنی در کودکان چیست ؟
خودزنی یا خودآزاری در کودکان زمانی رخ می‌دهد که کودک خودش را به‌عمد و با شیوه‌های مختلف زخمی می‌کند. دلایل کودکان برای آسیب‌زدن به خود پیچیده و متفاوت است و این‌طور نیست که قصد خودکشی داشته باشند. آنها فقط راه دیگری برای مدیریت پریشانی خود یا بیان چیزی که آنها را آزار می‌دهد ندارند. به همین دلیل روانشناسان بالینی به این نوع رفتارها " خود زنی " می گویند.
روش های خودزنی در کودکان
برخی از روش‌های خودزنی در کودکان عبارت‌اند از:
- ایجاد بریدگی‌هایی روی بدن؛
- سوزاندن پوست؛
- خاراندن شدید پوست تا زمانی که زخم ایجاد شود؛
- گازگرفتن بدن؛
- کشیدن موها؛
- کوبیدن سر به دیوار؛
- نیشگون‌گرفتن پوست تا جایی که کبود شود؛
- مشت‌زدن به سر یا بدن؛
- ناخن‌جویدن.
روش های خودزنی در نوجوانان
گاهی خودزنی شامل رفتارهای پرخطر در کودکان بزرگ‌تر است؛ جایی که هیچ آثاری از آن نمی‌بینید. برای مثال:
- مصرف سیگار یا موادمخدر برای مقابله با مشکلات؛
- شرکت در رفتارهای جنسی ناامن؛
- کم‌خوری یا پرخوری بیش‌ازحد؛
- انجام تمرینات ورزشی بیش‌ازحد.
دلایل مهم در خودزنی کودکان
- استرس
- فشار
- اضطراب
- افسردگی
- عصبانیت
- غم
- طرد شدن از سوی دوستان و خانواده
- تنهایی
- تحریک پذیری
- مسائل اجتماعی
- اختلافات خانوادگی
در ادامه بخوانید : چرا فرزند من اشیا را میجود
هدف از خودزنی چیست ؟
برخی از مهم‌ترین دلایلی که جوانان برای توضیح رفتار خودآزاری خود مطرح میکنند عبارتند از:
- رهایی از احساسات منفی
- تبدیل کردن درد روانی به درد جسمی
- احساس غیر واقعی بی حسی، كرختی و گسیختگی
- تنبیه كردن خود وتنفر از خویش
- گریز موقت از مشكلات
- تحت تاثیر قرار دادن دیگران
- مطمئن نبودن از تمایل ب مرگ در خود
- پیدا کردن کنترل روی دیگران و رسیدن به خواسته های غیرمعقول با عملی کردن تهدید آسیب وارد کردن به خود
خودزنی در کودکان بیشتر در چه سنی مشاهده می شود ؟
خودزنی در کودک میتواند در سنین مختلفی رخ دهد و منجر به مقابله با احساسات خود شود. بااین‌حال، بیشترین میزان خودزنی معمولاً در کودکان پیش از سن ۵ سال مشاهده می‌شود. در واقع، برخی مطالعات نشان داده‌اند که حدود ۴۰٪ از کودکان در سنین پیش از دبستان (۵ سال یا کمتر) به خودزنی روی می‌آورند، درحالی‌که این نسبت در سنین بعدی (مانند دبستان و مدرسه) به طور قابلتوجهی کاهش مییابد.
در نهایت، برای کمک به کودکان در مقابله با خودزنی در کودکان، باید به آنها نشان داد که احساساتشان قابل‌قبول است و می‌توانند در مواجهه با آنها از راه‌هایی نظیر صحبت‌کردن با یکی از والدین یا رفتارهای سازنده دیگر استفاده کنند. همچنین، نشان‌دادن علاقه به کودک و ارائه پشتیبانی‌های لازم به آنها، نقش مهمی در کمک به کودکان برای مقابله با احساساتشان دارد.
خودزنی در کودکان دختر بیشتر است یا پسر ؟
علل خودزنی در کودک پیچیده است و میتواند به عوامل فیزیولوژیکی، رفتاری، روان‌شناختی و جامعه‌شناختی برگردد؛ در برخی مطالعات، نشان‌داده‌شده که خودزنی در کودکان پسر در سنین ۵ تا ۱۰ سال بیشتر دیده می‌شود. علاوه بر این، در بیشتر جوامع، معمولاً پسران در برابر خودزنی بازتر هستند و اغلب به این فعالیت می‌پردازند. این امر میتواند به دلیل ماهیت بیولوژیکی پسران باشد که در این زمینه بیشتر از دختران تحریک شده و تمایل بیشتری به تجربه لذت‌بخش از اعضای بدن خود دارند. همچنین، تنهایی و فراغت در کودکی میتواند عاملی برای خودزنی در کودکان باشد. به‌علاوه، انگیزه خود برای خودزنی در کودکان میتواند از مشاهده تصاویر خاموش شده یا فیلم‌هایی باشد که بدون نظارت بالغان در دسترس آنها قرار می‌گیرد.
راههای مقابله با خودزنی کودکان
اقداماتی که باید برای خطرات احتمالی در زمان انجام خود زنی جلوگیری کرد توصیه می شود :
- اگر کودک شما سر خود را به سطوح مختلف می‌کوبد، لبه‌ها و گوشه‌های تیز خانه را بپوشانید.
- در لحظات خودزنی کودکان، بازوهای خود را محکم به دور آنها حلقه کرده و تا زمانی که از رفتار پرخاشگرانه‌ی خود دست نکشیده، حلقه را رها نکنید.
- در لحظات پس از خودزنی با فرزند خود صحبت کرده و دلیل رفتار او را جویا شوید.
و همچنین ببینید : با کودکی که دست بزن دارد چطوری برخورد کنیم؟
راههای درمان خود زنی کودکان
مراحل درمان خودزنی کودکان به شکل زیر است:
- برطرف کردن نیازهای فیزیکی فرزند خود
- آموزش روش صحیح ابراز خشم، عصبانیت و ناامیدی
- احساسات کودک خود را تصدیق کنید.
- برای احساسات بزرگ کودک نامگذاری کنید.
- برای کودک وسایل و اسباب بازی‌های مناسب و آرامش بخش تهیه کنید.
سخن آخر
در این مطلب دلایل و راهکارهای درمانی خودزنی کودکان را شرح دادیم. امیدواریم خواندن ین مطالب برای شما مفید واقع شده باشد.
