بازی درمانی یکی از روشهای مؤثر در درمان و مدیریت اختلالات روانی و رفتاری، به ویژه در کودکان مبتلا به اوتیسم است این روش با استفاده از بازی به کودکان کمک میکند تا مهارتهای اجتماعی، ارتباطی و عاطفی خود را تقویت کنند. بازی درمانی یکی از بهترین روش ها برای درمان اختلالات کودکان می باشد زیرا کودک هم مشتاق تر هست به این نوع درمان و اگر درمان در منزل باشد که احساس امنیت بیشتری هم می کند.
در این مقاله، به بررسی مفهوم بازی درمانی، فواید آن برای کودکان اوتیسم و نحوه اجرای آن در منزل خواهیم پرداخت.
بازی درمانی در منزل به چه صورت است؟
شما برای سلامت ذهنی و سرگرمی کودک خود اهمیت زیادی میدهید و ممکن است به دنبال بهترین بازی های درمانی کودک باشید پس با ما همراه باشید.
۱- مفهوم بازی درمانی
بازی درمانی نوعی درمان است که از بازی به عنوان وسیلهای برای برقراری ارتباط با کودک و کمک به او در بیان احساسات و تجربیاتش استفاده میکند این روش به ویژه برای کودکان که هنوز قادر به بیان خود به صورت کلامی نیستند،
بسیار مؤثر است بازی درمانی میتواند شامل فعالیتهای مختلفی باشد، از جمله:
- بازیهای تخیلی: مانند نقشآفرینی و داستانگویی.
- بازیهای حرکتی: مانند دویدن، پریدن و فعالیتهای بدنی.
- بازیهای ساختنی: مانند لگو و پازل که نیاز به تفکر منطقی دارند.
بازی درمانی میتواند تأثیرات مثبت زیادی بر روی کودکان مبتلا به اوتیسم داشته باشد برخی از این فواید عبارتند از:
1. تقویت مهارتهای اجتماعی
کودکان اوتیسم معمولاً در برقراری ارتباط و تعامل با دیگران دچار مشکل هستند بازی درمانی میتواند به آنها کمک کند تا مهارتهای اجتماعی خود را تقویت کنند از طریق بازیهای گروهی، آنها میتوانند یاد بگیرند که چگونه با دیگران تعامل کنند، نوبت بگیرند و احساسات خود را بیان کنند.
2. افزایش تواناییهای ارتباطی
بازی درمانی میتواند به کودکان کمک کند تا واژگان جدید را یاد بگیرند و تواناییهای گفتاری خود را تقویت کنند از طریق بازیهای کلامی و داستانگویی، آنها میتوانند یاد بگیرند که چگونه احساسات و نیازهای خود را به دیگران منتقل کنند.
3. کاهش اضطراب و استرس
کودکان مبتلا به اوتیسم معمولاً در موقعیتهای اجتماعی دچار اضطراب میشوند بازی درمانی میتواند به آنها کمک کند تا در یک محیط امن و بدون قضاوت احساس راحتی کنند این امر باعث کاهش اضطراب و استرس آنها میشود.
4. تقویت مهارتهای حرکتی
بازیهای حرکتی میتوانند به تقویت مهارتهای حرکتی بزرگ و کوچک کودکان کمک کنند این مهارتها شامل تعادل، هماهنگی و کنترل عضلات است که برای فعالیتهای روزمره ضروری هستند.
۳- نحوه اجرای بازی درمانی در منزل
برای اجرای بازی درمانی در منزل، والدین میتوانند از روشها و فعالیتهای زیر استفاده کنند:
1. ایجاد یک محیط امن و آرام
قبل از شروع بازی درمانی، مهم است که یک محیط آرام و بدون حواسپرتی ایجاد کنید این محیط باید شامل اسباببازیها و وسایل بازی باشد که کودک به آنها علاقهمند است.
2. انتخاب بازیهای مناسب
انتخاب بازیهایی که متناسب با علایق و نیازهای کودک باشد، بسیار مهم است والدین میتوانند از بازیهای تخیلی، حرکتی یا ساختنی استفاده کنند همچنین میتوانند از بازیهایی که شامل تعامل با دیگران هستند، بهره ببرند.
3. تشویق به مشارکت
والدین باید کودک را تشویق کنند تا در بازیها مشارکت کند این مشارکت میتواند شامل نوبتگیری، همکاری و بیان احساسات باشد والدین باید با کودک خود همراستا شوند و او را در انجام فعالیتها همراهی کنند.
4. استفاده از تکنیکهای تشویقی
استفاده از تکنیکهای تشویقی میتواند به افزایش انگیزه کودک کمک کند والدین میتوانند با ارائه پاداشها یا تشویقهای کلامی، کودک را ترغیب کنند تا در فعالیتها شرکت کند.
5. پیگیری پیشرفت
والدین باید پیشرفت کودک را در طول زمان پیگیری کنند این پیگیری میتواند شامل مشاهده تغییرات در رفتار، مهارتهای اجتماعی و ارتباطی باشد بر اساس این پیشرفتها، والدین میتوانند فعالیتها و بازیها را تنظیم کنند.
۴- مثالهایی از بازی درمانی در منزل
1. بازی نقشآفرینی
والدین میتوانند با کودک خود یک سناریو ایجاد کنند که شامل نقشآفرینی شخصیتهای مختلف باشد مثلاً میتوانند یک فروشگاه فرضی بسازند و کودک را تشویق کنند تا نقش مشتری یا فروشنده را ایفا کند این نوع بازی به کودک کمک میکند تا مهارتهای اجتماعی و ارتباطی خود را تقویت کند.
2. ساختن داستان
والدین میتوانند با استفاده از کتابهای تصویری یا کارتهای داستان، یک داستان بسازند و از کودک بخواهند که ادامه داستان را بگوید یا شخصیتهای داستان را توصیف کند این فعالیت به تقویت مهارتهای زبانی و خلاقیت کودک کمک میکند.
3. بازیهای حرکتی
والدین میتوانند بازیهایی مانند "بازی تقلید" یا "بازی حرکتی" را اجرا کنند که شامل حرکات بدنی مختلف باشد این نوع بازیها نه تنها باعث سرگرمی کودک میشود، بلکه مهارتهای حرکتی او را نیز تقویت میکند.
4. پازلها و بازیهای ساختنی
استفاده از پازلها یا اسباببازیهای ساختنی مانند لگو میتواند به تقویت مهارتهای تفکر منطقی و حل مسئله کودک کمک کند والدین میتوانند با کودک خود همکاری کرده و مراحل ساخت را توضیح دهند.
اگر شما در خانه از روش های بازی درمانی کودک در منزل استفاده میکنید رعایت نکات زیر الزامی می باشد:
-توصیه میشود برای سرگرمی و بازی کودک از تبلت،موبایل استفاده نکنید.
-قبل از اینکه بازی را شروع کنید به کودک اطلاع دهید و در حین بازی با او دستوری حرف نزنید.
-در هنگام بازی حساسیت به خرج ندهید و تمرکز خود را بر روی بازی بگذارید.
سخن پایانی
بازی درمانی یک روش مؤثر برای کمک به کودکان مبتلا به اوتیسم است که میتواند در منزل نیز اجرا شود با ایجاد یک محیط امن و انتخاب فعالیتهای مناسب، والدین میتوانند به تقویت مهارتهای اجتماعی، ارتباطی و حرکتی کودک کمک کنند این روش نه تنها به رشد و توسعه کودک کمک میکند، بلکه روابط والدین و فرزندان را نیز تقویت میکند
با توجه به اهمیت این موضوع، توصیه میشود والدین به طور منظم زمانهایی را برای بازی درمانی اختصاص دهند و از فرصتهای موجود بهرهبرداری کنند.
سوالات متداول بازی درمانی در منزل
به تقویت مهارت های اجتماعی، کاهش استرس و اضطراب کودکان کمک میکند.
بازی هایی مانند نقش آفرینی،ساختن داستان،بازی های حرکتی برای کودکان اوتیسم مناسب است.
