اگر با کودکی که اوتیسم دارد وقت گذرانده باشید، شاید متوجه شدهاید که او گاهی حرکاتی مثل تکان دادن سریع دستها، بازی با انگشتان یا ضربه زدن به اشیاء انجام میدهد.این حرکات برای کودکان اوتیسم ممکن است لذتبخش یا آرامشبخش باشد، حتی اگر برای دیگران عجیب به نظر برسد. حرکات دست در کودکان اوتیسم فقط یک رفتار عجیب نیست. اینها زبان بدن کودک هستند که از دنیای درونیاش خبر میدهند. اگر با دقت و مهربانی به این زبان گوش بدهیم، میتوانیم خیلی بهتر از قبل با او ارتباط برقرار کنیم.
تحریک در کودکان اوتیسم چیست ؟
تحریک به رفتارهای خودتحریکی اشاره دارد که معمولاً شامل حرکات یا صداهای تکراری است و معمولا آن را کلیشه نیز می نامند.
اگرچه تحریک یکی از شاخصهای احتمالی است که کودک ممکن است در طیف اوتیسم قرار داشته باشد اما رفتار تحریکآمیز لزوماً به معنای اوتیسم نیست.
“تحریک کردن” به کارهایی اشاره دارد که کودک برای دریافت ورودی حسی اضافی در مواقع نیاز انجام می دهد، مانند تکان دادن دست، زمزمه کردن، چرخیدن، کوبیدن یا خراشیدن. این رفتارها به کودک کمک می کند تا سیستم خود را تنظیم کند و برای بسیاری از کودکان برای عملکرد روزانه بسیار مهم است.
در ادامه می توانید بخوانید : بازی درمانی برای کودک پرخاشگر
علت تکان دادن دست در هنگام هیجان کودک اوتیسم چیست ؟
تکان دادن دست، برای بسیاری از کودکان مبتلا به اوتیسم عملکردی حیاتی دارد و به عنوان یک مکانیسم مقابله ای عمل می کند، ابزاری شخصی که آنها برای مدیریت اضطراب و استرس استفاده می کنند. اگر کودک دست های خود را تکان می دهد، احتمالاً ورودی حسی در انگشتانش دریافت می کند. در اصل، تکان دادن دست یک شکل از مدیریت استرس است.
این یک نوع رفتار تکراری می تواند برای مدت کوتاه یا طولانی رخ دهد. والدین اغلب دلیل این کار را نمی دانند و نگران هستند که چرا فرزندشان چنین رفتاری می کند. این رفتارها ناشی از نیازهای حسی برآورده نشده است.
آیا باید جلوی تکان دادن دست کودک اوتیسم را بگیریم ؟
تکان دادن دست نمونه ای از رفتارهای تحریکی و خودآرام کننده است. والدین کودکانی که هنوز این کار را انجام میدهند، اغلب آن را مشکلی میدانند اما در بیشتر مواقع، تکان دادن دست جای نگرانی ندارد و این رفتار ممکن است به دلیل هیجان، خوشحال بودن، عصبی بودن، بی قراری، کودک اوتیسم باشد.
چه موقع دست تکان دادن کودک اوتیسم باعث ایجاد مشکل می شود ؟
تکان دادن دست تنها در صورتی باعث نگرانی است که منجر به خود آزاری یا از طریق محدود کردن دست کودک، مانع از زندگی روزمره او شود.
- وقتی آنقدر مشغول تکان دادن دستانش است که نمیتواند از آن برای انجام کارهای دیگر استفاده کند.
- هنگامی که یادگیری را مسدود می کند (مثلاً زمانی که از او خواسته می شود کلاس را ترک کند زیرا بیش از حد مخرب هستند).
- وقتی بر توانایی فرزند شما برای دوست یابی تأثیر می گذارد.
- اگر کودک خودش بخواهد رفتارش را کاهش دهد.

همچنین ببینید: ضعف در جمله سازی کودکان علت و روش های رایج درمانی
راهکارهایی برای کاهش تکان دادن دست در کودکان اوتیسم
- تحریک بیش از حد: گاهی اوقات تکان دادن دستها برای مدت کوتاهی واقعاً سخت و سریع، به خروج سریعتر آن از سیستم کمک میکند. تحریک را می توان با دارویی کاهش داد که به مسائل اساسی اضطراب می پردازد.
- آگاهی را افزایش دهید و برنامه ریزی کنید: هنگامی که کودک در حال تحریک است، می توانید به طور خلاصه در مورد آن نظر دهید تا به او کمک کنید تا آگاه شود.
- ورزش را تشویق کنید : مطالعات نشان دادهاند که فعالیتهای بدنی برای چند دقیقه در روز میتوانند تنش را کاهش داده و تحریک را در افراد مبتلا به اوتیسم کاهش دهند.
- محیطی آرام و امن ایجاد کنید: یک محیط آرام و آشنا به معنای هیجان کمتر و در نتیجه تحریک کمتر است.
- با یک کاردرمانگر صحبت کنید: رفتارهای تحریک کننده در واقع یک مشکل حسی است. به همین دلیل است که داشتن یک کاردرمانگر که بتواند با پردازش حسی کار کند بسیار مهم است. این متخصص قادر خواهد بود نیازهای حسی برآورده نشده را شناسایی کرده و پیشنهاداتی برای جایگزینی ورودی حسی ارائه دهد.
سخن آخر
کودکان دارای اوتیسم انواع متنوع تری از رفتار های تکراری و کلیشه ای را به نسبت سایر اختلالات رشدی نشان می دهند.کودکان دارای اوتیسم حرکتهای تکراری و کلیشه ای را در دستها و بازو ها بیشتر نشان می دهند. رفتار های تکراری به دلیل حالات درونی مانند استرس اضطراب،کسالت، یا هیجان ممکن است فراوانی بیشتری داشته باشد. اگر شما کودک اوتیسم دارید، امیداورم این مقاله برای شما عزیزان مفید بوده باشد.