یکی از نشانه های بروز لکنت زبان ، می تواند کشیدن صدا در گفتار کودکان باشد که این رفتار با تکرار کلمات یا توقف های ناگهانی رخ می دهدکه عوامل ژنتیکی، عصبی، روانی و محیطی در ایجاد این مشکل نقش دارند، برای پیشگیری و تشخیص زودهنگام بهترین روش برای درمان مراجعه به گفتاردرمانگر متخصص می باشد.

در کودکان زیر پنج سال، کشیدن صدا می تواند بخشی از روند طبیعی رشد گفتار باشد زیرا در این سن دستگاه گفتاری هنوز در حال تکامل است اما اگر این حالت چندین ماه طول بکشد و با علائم دیگری مانند تکرار هجا ، توقف ناگهانی در گفتار یا فشار زیاد هنگام صحبت کردن به همراه است که به احتمال زیاد وجود لکنت زبان در کودک رخ داده .

در این مقاله به بررسی علل کشیدن صدا در گفتار کودکان، ارتباط آن با لکنت، راه های تشخیص زودهنگام و روش های درمانی گفتاردرمانی می پردازیم.

ارتباط بین کشیدن صدا و لکنت زبان

لکنت زبان در کودکان نوعی اختلال روانی در گفتار است که در بین گفتار دچار مکث ، تکرار و کشش طولانی می شود کودکان مبتلا به لکنت معمولاً در بیان برخی واژه ها دچار تنش عضلانی یا اضطراب می شوند و همین عامل باعث کشیدن یا تکرار صداها می شود به طور مثال ، کودک به جای گفتن کلمه “بابا”، بگوید “ببببا” یا “باااابا”. 

تلاش کودک برای فرار از لکنت می تواند باعث تشدید مشکل شود و باعث اضطراب و تکرار بیشتری در کودک بشود بنابراین باید گفت کشیدن صدا یکی از مهمترین نشانه های اولیه لکنت است که نیاز به بررسی تخصصی توسط گفتاردرمانگر دارد.

در ادامه بخوانید : گفتار درمانی کودکان کم شنوا / معرفی تکنیک های موثر

دلایل ایجاد کشیدن صدا و لکنت در کودکان

عوامل زیادی در بروز کشیدن صدا و لکنت زبان وجود دارد که به شرح زیر می باشند :

1.عوامل ژنتیکی 

براساس بررسی های انجام شده لکنت زبان ،در میان خانواده های با سابقه این اختلال بیشتر دیده شده است ژن های مربوط به کنترل حرکات گفتاری در مغز در برخی کودکان عملکرد ضعیف تری دارد.

2.عوامل عصبی 

عدم هماهنگی میان مغز و اندام های گفتاری مانند لب ها و حنجره باعث توقف یا کشش صدا در هنگام حرف زدن می شود.

3.اضطراب و فشار روانی 

کودکانی که در محیط های پراسترس یا تنش زا رشد می کنند، بیشتر دچار مشکلات گفتاری از جمله لکنت و کشیدن صدا می شوند. 

4.یادگیری نادرست گفتار 

بعضی از کودکان از اطرافیان یا دوستان خود الگوهای نادرست گفتاری مانند کشیدن صدا را تقلید می کند و به مرور این عادت در گفتار او باقی می ماند.

5.عوامل رشدی و زبانی 

کودکانی که رشد زبانی آن ها سریع تر یا کندتر از حد معمول است، در هنگام صحبت دچار ناهماهنگی بین فکر و بیان می شوند.

علائم لکنت زبان در کودکان

برخی از مهم ترین علائم شامل موارد زیر است:

• کشیدن صدا در ابتدا یا میان کلمات
• تکرار بی دلیل بخشی از واژه ها یا هجاها
• مکث طولانی یا توقف هنگام صحبت
• تغییر تنفس یا گرفتگی در عضلات صورت هنگام گفتار
• دوری از صحبت کردن در میان جمع  یا بروز اضطراب هنگام حرف زدن
• افزایش علائم بیش از 3 ماه

 درمان کشیدن صدا و لکنت در کودکان

درمان لکنت و کشیدن صدا در کودکان دارای روش هایی می باشد که موثرترین آنها شامل موارد زیر می باشند :

تشخیص زودهنگام 

هر چه لکنت و کشیدن صدا زودتر شناسایی شود، درمان سریع تر و مؤثرتر خواهد بود درمان و گفتار درمانی در سنین پایین تر  شروع شود زودتر به نتیجه می رسید.

گفتاردرمانی تخصصی 

موثرترین روش درمان مراجعه به گفتاردرمانی می باشد گفتاردرمانگر با استفاده از تمرینات تنفسی، و روش های آرام سازی به کودک کمک می کند تا کنترل بهتری بر گفتار خود داشته باشد.

آموزش الگوی گفتار روان 

انجام تمرینات کشش صحیح صداها و بدون فشار و هماهنگی میان تنفس و گفتار کودک می تواند گفتار خود را با ریتم آرام و طبیعی بیان کند.

تمرینات بازی محور 

 تمریناتی در قالب داستان گویی، شعر خوانی و بازی های تعاملی باعث کاهش اضطراب و افزایش روانی گفتار می شود.

مشارکت خانواده 

خانواده باید تمرینات ارائه شده توسط گفتاردرمانگر را در خانه با کودک انجام دهند تا الگوی گفتار صحیح در ذهن او باقی بماند.

و همچنین ببینید : خدمات کار درمانی در منزل همراه با تمرین های کاربردی

پیشگیری از کشیدن صدا و لکنت در کودکان

پیشگیری همیشه ساده تر از درمان است و با آگاه گردن والدین می توان از بروز بسیاری از مشکلات گفتاری جلوگیری کرد.

• ایجاد محیطی آرام و مثبت در خانواده
• تشویق کودک به صحبت کردن بدون فشار یا انتقاد
• پرهیز از اصلاح مکرر اشتباهات گفتاری
• گوش دادن فعال به صحبت های کودک
• پرهیز از مقایسه گفتار او با دیگر کودکان

 

 سخن آخر

گفتار درمانی کودکان روشی تخصصی برای بهبود مهارت‌های گفتاری، زبانی و ارتباطی آن‌ها است این روش برای کودکانی که دچار تأخیر در تکلم، اختلالات تلفظی، مشکلات در درک و بیان زبان یا لکنت هستند بسیار موثر می باشد.

اغلب کودکان در سنین یک تا سه سالگی گفتار درمانی را شروع می‌کنند اکثر اوقات مشکلات گفتاری زمانی ایجاد می‌شود که کودک بین هجده ماهگی تا دو سال دارد اما همیشه بهتر است در صورت داشتن هر گونه نگرانی زودتر به یک گفتار درمانگر مراجعه کنید.