لکنت زبان یک اختلال گفتاری است که در آن فرد صداها، هجاها یا کلمات را تکرار یا طولانیتر از معمول ادا میکند و نمیتواند بهطور روان صحبت کند. علل لکنت شامل عوامل ژنتیکی، آسیبهای مغزی، استرس و اختلال در کنترل حرکتی گفتار است؛ لکنت ناگهانی در بزرگسالان میتواند ناشی از استرس، داروها یا مشکلات عصبی باشد.
در ادامه می خواهیم به بررسی در مورد لکنت زبان در کودکان 2 و3 ساله بپردازیم. پس با ما همراه باشید.
لکنت ممکن است در میان کودکان کوچکتر به عنوان بخش طبیعی از یادگیری صحبت باشد. در کودکان کوچکتر ممکن است هنگامی که توانایی گفتاری و زبانی آنها به اندازه کافی پیشرفت نکرده تا بتوانند آنچه که میخواهند را بگویند دچار لکنت باشند. با این حال، گاهی اوقات لکنت یک وضعیتی مزمن است که تا بزرگسالی ادامه مییابد.

در ادامه می توانید بخوانید : چرا بعضی کودکان فقط در جمع لکنت دارند؟
علل های مختلف لکنت زبان در کودکان 2 و 3 ساله عبارتنداز :
وجود ژن های خاص می تواند احتمال ابتلا کودکان به لکنت زبان را دو چندان کند به طوری که در برخی از خانواده ها کودکان درگیر، نمیتوانند از این ناروایی گفتاری در امان بمانند.
آمارها نشان می دهند لکنت زبان در پسران شیوع بیشتری نسبت به دختران دارد که نشان دهنده تاثیر فاکتور جنسیت است.
تسلط بر زیر و بم مهارت کلامی فرآیندی زمانبر است در صورتی که کودک علائم لکنت زبان را در سنین اولیه نشان دهد میبایست پذیرفت که بازه درمانی نیز طولانی تر است.
کلام از بهترین ابزارهای ارتباطی تمامی انسانهای سالم است که علاوه بر لکنت زبان، ممکن است اختلالات دیگری نیز وجود داشته باشند و محدودیت های جدی را به وجود می آورند، درگیری همزمان با چندین اختلال شانس درمان زود هنگام را کاهش میدهد.
هرگونه مشکل و اختلال در کسب مهارت های کلامی طبیعی فرزندان، می تواند ناامیدی بسیاری را برای خانواده ها فراهم کند بنابراین می بایست در شناخت علائم هشدار دهنده عملکرد درخشانی داشت.
لکنت زبان عارضهای است که هرگونه تعلل در شناخت شواهد، عواقب جبران ناپذیری را به روحیه حساس کودکان تحمیل میکند و میبایست انتظار ناامیدی، خجالت، انزوا و افسردگی را داشت.
کودکان درگیر لکنت زبان ممکن است از ضعف خود آگاه نباشند اما به شکل ناخواسته رفتارهایی را نشان دهند که با تعجب و تمسخر اطرافیان مواجه شود و سرانجام برای حضور در جمع های نزدیک نیز احساس خوشایندی نداشته باشند.
علاوه بر این ناروایی گفتاری از مشکلات ثانویه مانند چشمک زدن، پرش عضلات و فشار مضاعف رنج می برند.
روش های موثر در درمان لکنت زبان در کودکان 2 و 3 ساله عبارتند از :
برنامه لیدکامب (Lidcombe) یک درمان رفتارگرایانه است و بر ارائه بازخورد و تشویق والدین یا اطرافیان کودک برای بهبود روانی گفتار او تمرکز دارد. این برنامه درمانی نیازمند مشارکت فعال والدین در جلسات گفتار درمانی و اجرای راهبردهای گفتار درمانی در خانه است.
یکی دیگر از رویکردهای درمانی موثر، درمان تعاملی والد – کودک پالین (PCIT) است که بر تعامل بین والدین و کودک دارای اختلال لکنت زبان تاکید دارد و هدف آن کاهش اضطراب کودک و افزایش اعتماد به نفس در برقراری ارتباط است. این درمان بر ایجاد یک محیط حمایتگر و پرورشی برای تمرین روانی گفتار کودک تمرکز دارد. در جلسات درمان تعاملی والد – کودک، درمانگر شاهد بازی یا تعامل کودک و والد است و در صورت نیاز در مورد نحوه واکنش والدین به رفتار کودک و پیشرفت درمان نکاتی ارائه میدهد.

و همچنین ببینید : اختلال تیک در کودکان
گفتاردرمانی نقش مهمی در درمان لکنت زبان در درمان کودکان 2 و 3 ساله دارد. گفتار درمانگرها از تکنیکها و استراتژیهای مختلفی برای کمک به کودکان در بهبودی روانی گفتار آنها استفاده میکنند.
برخی از روش های درمانی گفتاردرمانی به شرح زیر می باشد :
یکی از تکنیکهای رایج در گفتار درمانی کودکان آهسته و آسان صحبت کردن است. گفتار درمانگرها کودکان را تشویق میکنند که آهسته و با طمأنینه صحبت کنند. این تکنیک به کاهش دفعات و شدت لکنت زبان و همچنین گفتار نرمتر و کنترل شدهتر کمک میکنند.
یکی دیگر از تکنیکهای رایج گفتار درمانی «مکث و جمله بندی» نام دارد. با استفاده از این تکنیک گفتار درمانگر به کودکان 2 و 3 ساله میآموزد که در طول صحبت خود در نقاط مناسب مکث کرده و کلمات را در عبارات معنیدار گروه بندی کند. این تکنیک به کودک کمک میکند تا تنفس خود را تنظیم کرده و روانی گفتار خود را بهبود بخشد.
اصلاحات محیطی میتواند در کاهش و بهبود لکنت زبان در کودکان2 و 3 ساله مفید باشد. ایجاد یک محیط ارتباطی آرام و حمایت کننده به کاهش سطح استرس و اضطراب که محرکهای اساسی لکنت زبان هستند، کمک زیادی میکند. اصلاحات ساده مانند آهسته و واضح صحبت کردن با کودک، حفظ تماس چشمی و دادن زمان کافی به کودک برای برقراری ارتباط، همگی میتوانند به روانی گفتار کودک کمک کنند.
برخی از این نکات برای والدین عبارتند از :
-ایجاد یک محیط امن و حمایتگر که در آن کودک شما احساس راحتی در برقراری ارتباط کند، مهم است. بدون قضاوت یا تصحیح گفتار کودک با او صحبت کنید و وقتی کودکتان صحبت میکند با دقت گوش دهید.
-برای نشان دادن الگوی صحیح گفتار به صورت کاملاً روان، آهسته و واضح و با استفاده از مکث و جمله بندی با فرزند خود صحبت کنید. شما باید تبدیل به یک الگوی مناسب برای فرزندتان شوید تا او تمرینات گفتار درمانی خود را بهتر یاد بگیرد
-از قطع یا تمام کردن جملات کودک خودداری کنید، زیرا این کار باعث افزایش فشار و اضطراب او میشود. در عوض، فضای آرام و بدون تنش و استرسی را برای کودک خود فراهم کنید تا بتواند با خیال راحت احساسات خود را بیان کند.
-با هم کتاب بخوانید، بازیهای فکری انجام دهید و فرزندتان را تشویق کنید تا افکار و احساسات خود را در قالب بازی بیان کند. این فعالیتها نه تنها مهارت ارتباطی کودکان را تقویت میکند، بلکه اعتماد به نفس او حین صحبت کردن را نیز افزایش میدهد.
-در نهایت، مراقب واکنشهای خود به لکنت زبان فرزندتان باشید. از نشان دادن ناامیدی یا بی حوصلگی به کودک خودداری کنید، این امر میتواند بر عزت نفس او تأثیر منفی بگذارد. در عوض، روی پشتیبانی و اطمینان خاطر دادن به کودک تمرکز کنید و موفقیتهای او در مسیر درمان لکنت زبان را جشن بگیرید.
سخن آخر
مطالعه این مقاله می تواند به شما بینشی ببخشد تا علاوه بر آشنایی با تعاریف و اصطلاحات رایج لکنت زبان در کودکان ۲ و۳ ساله، ملاک های تشخیص و راز شکست این عارضه را نیز بشناسید.